قتل بدون مجازات؛ اقلیت حق قصاص ندارد
اقلیت‌های رسمی که در قانون اساسی به‌رسمیت شناخته شده‌اند، در صورت مرگ ناشی از قتل یا تصادف با فرد مسلمان برابر نیستند. در قانون مجازات اسلامی، اگر مقتول مسلمان باشد، حق قصاص برای بازماندگان (اصطلاحا اولیای دم)‌ به‌رسمیت شناخته شده است.

در صورتی که اگر مقتول از اقلیت‌های دینی رسمی باشد،‌ حق قصاص برای بازماندگان او در نظر گرفته نشده و قاتل تنها باید دیه را پرداخت کند. ضمنا اگر این قتل بر اثر حادثه‌ای مثل تصادف خودرو رخ داده باشد، دیه باید توسط بیمه پرداخت شود و عملا ریسک و مجازاتی متوجه قاتل نیست.


دیه غیرمسلمانان چه‌طور محاسبه می‌شود و چقدر است؟

مطابق ماده 5۵۵۴ 54 قانون مجازات اسلامی دیه اقلیت‌های شناخته شده در قانون اساسی یعنی ... دیدن ادامه ›› پیروان مسیحیان، یهودیان و زردتشتیان برابر با دیه مسلمانان است  و قاتل مسلمان قصاص نخواهد شد اما در مورد پیروان مذاهب و ادیان دیگر این طور نیست.

در مورد پیروان ادیان دیگر چون در قوانین مقرره ای وجود ندارد بر اساس فقه شیعه عمل می‌شود که در فقه شیعه نیز دیه غیرمسلمانان هشتصد درهم یعنی بسیار کمتر از دیه مسلمان تعیین شده است. در مورد منداییان بر اساس یک نظریه مشورتی امکان اینکه آنها را یهود محسوب کنند تا دیه‌شان برابر با مسلمان شود وجود دارد. در مورد بهائی‌ها و سایر ادیانی که در قانون اساسی نیامده است متاسفانه مقدار دیه برابر نیست.


دِرهَم شَرعی، واحد اندازه‌گیری شرعی وزن، به ارزش حدود نیم مثقال (۲.۵ گرم) نقره. یعنی هر درهم شرعی حدود صد و چهل هزار تومان امسال است.


قانون مجازات اسلامی تنها در مورد دیه اقلیت‌های دینی رسمی (مسیحیان، یهودیان و زردشتیان) صحبت کرده است و در مورد دیه اقلیت‌های مذهبی که در قانون اساسی به رسمیت شناخته نشده‌اند (از جمله بهاییان،سیک،جوگی برهما،ایزدی و ... )، صحبتی نکرده است در نتیجه در مورد این که به این افراد دیه‌ای تعلق می‌گیرید یا نه، اختلاف نظر وجود دارد. برخی از قضات با این استدلال که قانون در مورد دیه اقلیت‌های غیر رسمی صحبتی نکرده است، حکم به عدم تعلق دیه به اقلیت‌‌های غیر رسمی می‌دهند اما برخی از قضات نیز به اصل ۱۶۷ قانون اساسی که قضات را موظف کرده در مواردی که حکم قضیه‌ای در قانون بیان نشده است، به فتاوی معتبر فقهی مراجعه کنند، استناد می‌کنند. در فقه هم در مورد دیه اقلیت‌های مذهبی غیر رسمی، نظریات مختلفی وجود دارد اما یک نظر این است که دیه اقلیت‌های غیررسمی ۱/۱۲ دیه مسلمانان است. به هر حال از آن جا که در قانون در این مورد صراحتا سخنی گفته نشده است، نمی‌توان در این خصوص نظر قطعی داد.

در مورد اقلیت‌های غیررسمی همین حق نیز در نظر گرفته نشده است.

حاکم جامعه ولیّ دم اهل ذمه تلقی می شود که حق قصاص را اعمال نکرده .


یعنی یک ایرانی اقلیت اهل کتاب و یک ایرانی غیر اهل کتاب که حدود دو میلیون جمعیت ایران هستند حق قصاص ندارند و صرفا باید دیه بگیرند.